2013 Roja anoy a Chan
Peyama Dario Fo
Araf - di navbera du welatan de-NUE TV
'Araf - di navbera du welatan de'
Theodora Krt Tiyatrosu'nda
Etkin Haber Ajans
Daf/Kapan bayramda kuruluyor
Daf/Kapan bayramda kuruluyor
Taksim'e 'Kapan' Kuruluyor!
Taksim'e 'Kapan' Kuruluyor!
Krte oyun Araf byk dle aday
ANF-TARAF-BRGN-KURDSHOW-GNLK-AKNEWS-TYATRONLNE-
Araf Musa Anterin Hayat Keferze Dernein'de
TYATRO AVESTA
Araf Rengahenk Sanat Evinde
Araf Rengahenk Sanat Evinde
BR DLN LM SAHNEDE
Mirina Zimanek Muammer Karaca Tiyatrosunda (ANF NEWS AGENCY)
Tiyatro Avesta Krte oyunla varolarda
Rojnivska Dnek/Bir Delinin Gncesi
Araf yasakland (taraf)
Tiyatro Avestann Araf zmirde arafta kald(taraf)
AYDIN ORAK ile sylei
Shakespeare Krt olsayd katledilirdi!
Tiyatro Avesta Krte Islk alyor(Bianet)
Tiyatro Avesta Krte Islk alyor(Bianet)
Ap Msa bi Araf li Swd ye
Ap Msa bi Araf li Swd ye

anoya Aydin Orak anoya Radkal

anoya Aydin Orak anoya Radkal

02/05/2012 13:52

 

Stenbol, 2 Gulan (AKnews) 

anokar Kurd Aydin Orak, li gel ku h ciwan e j di gelek anogeriyan de leystikvan derhner kiriye, di gelek rzeflm, flmn snemay belgeflman de leystiye an j derhner kiriye, di kovar rojnameyan de xebitiye nivsandiye, rojnameger kiriye, wergerandina pirtkn anoy kiriye. Em qala xebatn w yn cih mezin bikin w ev reportaja me tr neke. Em li ser pirtka w ya daw 'Radkal Tiyatro' an j 'anoya Radkal' pirsan j bikin ew ji me re bibersivne.leystik

Dema ten li nav pirtk j dinihre meriv helwestek dibne, ima anoya radkal?

Li Tirkiye ano bixwe karek radkal e. ano poltk be radkaltir e ano bi Kurd be hn radkaltir e em hem ano dikin, hem poltk in hem j bi Kurd dikin. Di hevpeyvnek de, rojnamevanek wiha ji min pirs; 'Hun awa anoyek wiha radkal dikin, ma hun natirsin? Ev peyva 'radkal' j ji w pirs t. Yan di ert mercn Tirkiye de anoya Kurd karek radkal e. Pirtk j btir ji nivsn min n li ser anoya radkal anoya Kurd ku di rojnameya Radkal de hatibn weandin pk t. Yan ev ne iddayek ku ez weyek n li lteratora anoya chan dikim, mebesta min bi v nav amajekirina zehmetiya pkanna anoya Kurd li Tirkiye ye, lewre di nav lteratora anoya chan de we an j tgehek wek anoya radkal tune ye. anoya epk, anoya wehet, anoya absurd hwd hene l anoya radkal tune ye. L bi rast j ji aliy poltk, abor helwest ve j kar ku em dikin di ert mercn li Tirkiy de karek poltk radkal e. Bi v mebest min xwest ez nav pirtk bikim 'anoya Radkal'.

Hun di pirtk de dengbjiy wek bingeha anoya Kurd dinirxnin, gelo anogern Kurd n niha dikarin dengbjiy bikin?

Bel rast e ez dengbjiy wek bingeha anoya Kurd dibnim; Bi sedsalan e di nav Kurdan de dengbj wek leystikvan hatiye leystin. Dengbj ji alyek ve distrn ji aliyek ve j jest mmk bi kar tnin. Ji aliyek ve dwan heye temaevan hene. Carinan dengbjek e carinan j end dengbj bi hev re ne. Dema ku yek bi deng xwe, bi vegotina xwe an j bi kilama xwe monologek bi kar tne dema ku du an j sis ne li hev vedigernin dibe diyalog. Di anoya Yewnan ya kevn de p leystikvanek bi ten heye, dre koro derdikeve pber w, dre anogerek din t leystikvanek din derdixe pber w dibin du leystikvan, s leystikvan, dibe koro zde dibin. Di dengbjiy de j ev tee hem pk hatine l mixabin dengbj veneguhestiye anoya dramatk a royn. anogern Kurd niha nikarin dengbjiy bikin l dikarin forma dengbjiy bi dema niha re bigoncivnin . Ji ber ku heta niha v goncivandin ne ceribandine meriv nikare bje ku dengbj ne bingeha anoya Kurd e. Yan dengbj bingeha anoya Kurd e wek avkan li pber anoya Kurd e l mixabin heta niha nehatiye ceribandin.pirtk

Di anoya Kurd de bikaranna Kurd di i rew de ye?

Ez li her der dibjim mixabin yn ku ziman Kurd her a bikar tnin anogern Kurd in. Hin stranbj hunerkern ku ziman ba nizanin ba bi kar naynin hene l yn ku ziman her xerab bi kar tnin anogern Kurd in. Di anoy de tit her grng ziman e l anogern me li ser ziman pir hr kr nabin, ten jiber dikin li ser sehn bikartnin. Ji ber ku ziman tnegihtine ja ziman di vn mj bizavn wan de cih negirtiye. Ji ber ku ten jiber kirine pirjmar yekjmar, nr mtiy j gellek caran tevlhev dikin. Di v derbar de em dikarin gellek tit bjin me gotine j l pir ji wan ev gotin rexneyn me pitguh kirine h j dikin.

Meriv dikare bje ji ber ku ne li Kurdistan li metropoln Tirkiye dijn ziman wan qels dimne?

Yn li Kurdistan ano dikin btir ziman ewt bikartnin. Hem hunermendn Kurd ziman ewt bikartnin L anogern me i li metropoln Tirkiye i li Kurdistan hem j zimannezan in. ano hunerek ku ziman getir dewlemendtir dike. Meriv dikare anogern Tirk nimne nan bide; li gel ku nsttuyn ziman wan hene j, l dsa gellek caran anogern wan ji nsttuyn wan batir ziman bi p ve dibin, ji ber ku di anoya wan de ziman pir alak zind ye. Ji ber v yek anogern wan ji zimanzann wan btir ziman bi p ve dibin. Carinan zimanzan anogern wan li ser ziman dikevin qirika hev l di daw de anoger bi serdikevin, ji ber ku ew di ziman de hostatir in.leystik

Hun dibjin; div em dev ji karakter roln Kurd gund, belengaz dr aristaniy berdin. Gelo anoya Kurd di war karakteran de ev end gund belengaz e?

Mixabin, anoya Kurd wek anoyn chan yn wek Hamlet Shakespeare heta wek anoya Tirk a Meddah, kavuklu, pekar hna karakter xwe ku di anoy de bye bi navbang neafirandiye. Tim karaktern gund, nezan, dn, hov li ser sehn dileyizin. Ku em ji wan bipirsin ew bjin em anda Kurd dinasnin l di rast de heqaret li anda Kurd dikin. Di anoy de div ev karakter j hebin l bi v away heqaret li xwe anda xwe cil bergn xwe dikin xwe riswa dikin. Kurd ne ten miletek gund ye, Kurd areza modrn in; burokrat in, aredar in, siyasetmedar in, entellektuel in, karsaz in hem peyn ku di civakn modrn de hene di nav Kurdan de j hene. Yan Kurd ne ten dew vedixwin, erab j vedixwin.

Hun li gellek bajr welatan geriyane serphatiyn we yn balk hene, li gor we meriv dikare bje anoya Kurd xwed standardek ye li ber ya chan?

Li ber anoya chan em nikarin bjin ku anoya Kurd ya bakur xwed standardek ye. anogern Kurd li gor derfet himendiya xwe dikarin sal ten s an j ar leystik derxnin. Carinan hin leystikn ku di asta anoya chan de ne dibin l carinan j nagihje nz w ast j. Ten li Stenbol sal bi hezaran leystikn bi Tirk derdikevin. Dsa j, ji al awan em dikarin bjin anoya Kurd ne xerab e; l ji al endin ve em nikarin bjin ku xwed standardek ye.

Di pirtka xwe de hun pir qal dikin l dsa j ez bipirsim; Pirsgirkn anoya Kurd rbazn areseriya wan pirsgirkan i ne?

Kllka hem pirsgirkan di damezirandina Komara Tirkiye de veart ye. Ji ber ku Tirkiye sazmaniya xwe bi brdoziya yek gel yek ziman ava kiriye di war and huner de j ten r li ber hunera Tirk hatiye vekirin and hunern din heliyane. Her iqas Kurd bi awayeke poltk li ser piyan mabin j bi gellek awayn xwe qels bne ji wan awayn ku qels bne yek j j ziman hunera Kurd e. Ji bo areseriy div hem derfetn ku ji bo ziman hunera Tirk hatine terxankirin ji bo ziman hunera Kurd j bne terxankirin. Wek nimne; her sal li Tirkiye'y wezareta rewenbr ji gencneya dewlet bo ano snemaTirk budceyek vediqetne l mixabin ano snema Kurd tu sd ji w budcey wernagire. Ji ber v yek anogern Kurd j li gor derfetn xwe bi anoyn taybet li ber xwe didin.

Di 2007an de bi vexwendina Wezareta Rewenbr ya Herma Kurdistan hun ne bar, Helwesta Kurdn bar ji anoya we re awab bi dtina we anoya Kurd li bar di i rew de ye?

Dema em n bar eleqeyek pir ba an me dan, bi taybet pwaziya Wezr Rewenbr Birz Kek Felakeddn Kakey hin akademsyenn zanngeh me rmetdar kirin. Hin pwendiyn me li gel wan bn, l mixabin bi git pwendiyn anogern bakur bar li gel hev km in. Ji ber ku pwend km in min ten karib leystikek wan temae bikim, li ser asta anoya bar ez nikarim nirxandinek frawan rasteqn bikim. L ez dikarim v bjim; Ji ber ku derfetn abor yn bar ba in li bar dikarin xebatn ba n anoy pk bnin. Wek nimne; Ji bo anogern ba bigihjin perwerdehiya anoy berz bikin, anogehn xwe mezin ava bikin, leystikn ba amade bikin bi trneyan li bajr naveyan bigerin anoy bi gel bidin hezkirin. Ji bo v yek dikarin ji ano anogern ba n welatn pket sd bigirin. Dibe ku niha di derbar anoy de geedann ba pk hatibin, l bel ger ku anoyek pir ba li bar hebya em j haydarbna. Hv dikim ku Hikmeta Herma Kurdistan Wezareta Rewenbr li ser anoy xebatn ba bidin destpkirin.

 

Portre / Aydin Orak

Aydin Orak di 1982an de li Nisbna Mrdn ji dayik bye. Di 1997an de dest bi anoy dike di 2000an de di bin ban Navenda anda Mezopotamya(NM) de xebatn xwe berdewam dike. Di 2003an de Teatra Avesta ava dike. Derhneriya anoy ya Navenda Hnern andan temam dike. Bea ano Performans ya Zanngeha Blg ya Stenbol diterikne. Li gelek welatn Ewropa yn wek Swd, Elmanya, Swsre, Awistirya li Bar Kurdistan bi dehan bajar bajerokn Kurdistan Tirkiyey turneyn anoy pkaniye. Derhneriya belgefilmn wek 'Brvan' 'Cewher' kiriye di rzefilm filmn snemay de lstikvan kiriye dike.

Leystikn ku leyistiye; Prometheus zincrkir(Aiskhylos), Girav(Athol Fugart), Rojnivska Dnek(Gogol), Tu ne Gara'y(Azz Nesn), Araf/Di navbera du Welatan de (Chan an), Mirina Zimanek(Mihemed zn/Harold Pinter) Nora/Nr(Henrik bsen).

Leystikn ku derhneriya wan kiriye; Araf/Di Navbera du Welatan de, Mirina Zimanek Mohr/Damga.

Lstikn ku wergerandine Kurd; Rojnivska Dnek(Gogol), Teneke(Yaar Kemal), Theodora(Hamet Zeybek) Nora/Nr(Henrk bsen)

Pirtkn w; Hestn Veart(Helbest/2005) Teneke(Werger/Yaar Kemal/2006) anoya Radkal(2012)